Dünya genelinde milyonlarca insan tarafından kutlanan bu gün, aynı zamanda eşitlik ve adalet mücadelesinin sembollerinden biri olarak kabul edilir.
Dünya Kadınlar Günü’nün Ortaya Çıkışı
Dünya Kadınlar Günü’nün kökeni 20. yüzyılın başındaki kadın hakları hareketlerine dayanır. İlk olarak 1909 yılında Amerika Sosyalist Partisi tarafından New York’ta “Kadınlar Günü” etkinliği düzenlendi.
1910 yılında ise Danimarka’nın Kopenhag kentinde düzenlenen Uluslararası Sosyalist Kadınlar Konferansı’nda, Alman siyasetçi Clara Zetkin ve arkadaşları her yıl kadınlar için uluslararası bir gün düzenlenmesini önerdi. Bu öneri konferansta oy birliğiyle kabul edildi.
İlk yıllarda belirli bir tarih bulunmuyordu ve genellikle Şubat sonu veya Mart başı gibi günlerde kutlamalar yapılıyordu.
8 Mart Tarihi Nasıl Belirlendi?
Dünya Kadınlar Günü’nün 8 Mart olarak sabitlenmesi 1921 yılında gerçekleşti. Moskova’da yapılan Uluslararası Komünist Kadınlar Konferansı’nda, Rusya’da 1917 yılında gerçekleşen kadın protestolarının anısına bu tarihin tüm dünyada aynı gün kutlanması kararlaştırıldı.
1917’de Petrograd’da kadınların başlattığı grev ve protestolar, Rusya’da monarşinin devrilmesine giden sürecin başlangıcı olarak kabul edilir. Bu nedenle 8 Mart tarihi kadın hakları mücadelesinin sembol günlerinden biri haline geldi.
Birleşmiş Milletler Tarafından Kabul Edilmesi
Uzun yıllar boyunca daha çok sosyalist ülkelerde kutlanan Dünya Kadınlar Günü, 1960’lı yıllardan sonra Batı ülkelerinde de yaygınlaşmaya başladı.
Birleşmiş Milletler ise 1975 yılında bu günü resmi olarak kutlamaya başladı. Ardından 16 Aralık 1977’de BM Genel Kurulu, üye ülkeleri kadın hakları ve uluslararası barış için bir gün belirlemeye davet etti. Böylece 8 Mart dünya çapında resmî olarak kabul görmüş bir gün haline geldi.
Türkiye’de Dünya Kadınlar Günü
Türkiye’de Dünya Kadınlar Günü ilk kez 1921 yılında kutlandı. Rahime Selimova ve Cemile Nuşirvanova adlı iki kız kardeşin girişimiyle gerçekleştirilen bu kutlama, Türkiye’de kadın hakları hareketinin erken örneklerinden biri olarak kabul edilir.
1975 yılında Birleşmiş Milletler’in “Kadın On Yılı” ilan etmesiyle birlikte Türkiye’de de kutlamalar yeniden canlandı. Aynı dönemde İlerici Kadınlar Derneği gibi kuruluşların çalışmaları sayesinde 8 Mart etkinlikleri daha geniş kitlelere ulaşmaya başladı.