SGK mevzuatına göre emeklilik, kurum ile sigortalı arasında resmi bir akit niteliği taşıyor. SGK Uzmanı İsa Karakaş'ın değerlendirmelerine göre, gerekli yasal şartlar tam anlamıyla oluşmadan bağlanan aylıklar tespit edildiği an kurum duruma müdahale ediyor.
Hatalı işlemle bağlanan maaşlar derhal kesilerek yasal süreç başlatılıyor. Bugüne kadar ödenen tutarlar ise "yersiz ödeme" statüsüne alınarak yasal faiziyle birlikte vatandaştan geri isteniyor. Kamu görevlilerinde (4/1-c) ise emeklilik iptal edilerek kişinin eski görevine iadesi söz konusu olabiliyor.
STATÜ HATALARI VE YENİDEN MAAŞ BAĞLANMASI
Sistemde zaman zaman Bağ-Kur yerine SSK'dan emekli edilme gibi statü kaynaklı hatalar da görülebiliyor. Bu tür durumlarda yanlış bağlanan maaş iptal ediliyor. Ancak vatandaşın hak kaybı yaşamaması adına, doğru statü üzerinden hak kazanılan tarihten itibaren yeniden hesaplama yapılıyor.
Eğer sigortalının eksik günleri tespit edilirse, bu eksikliklerin tamamlanması ve yeni bir başvuru dilekçesi verilmesi şart koşuluyor. Yasal süreç tamamlandığında, aylık ödemesi bir sonraki ayın başında yeniden başlıyor.
PRİM BORCU ÇIKANLARA YENİ TAKSİT SİSTEMİ
Emeklilik onaylandıktan sonra ortaya çıkan geçmiş döneme ait prim borçlarında ise farklı bir prosedür işletiliyor. Yeni uygulamalarla birlikte, maaşın tamamen dondurulması yerine taksitli tahsilat yoluna gidiliyor.
Sistem üzerinden tespit edilen borç tutarı, emeklinin aylığından her ay üçte bir oranında kesilerek tahsil ediliyor. Bu yasal düzenleme sayesinde vatandaşın tamamen gelirsiz kalmasının önüne geçilirken, SGK da alacağını düzenli olarak kasasına koyuyor.
BAŞVURU ÖNCESİ HİZMET DÖKÜMÜ UYARISI
Anayasa Mahkemesi'nin 2021 yılında aldığı emsal karar sonrası, SGK uygulamalarında vatandaşın korunmasını ön plana alan değişiklikler yapıldı. Kurum hatalarından kaynaklı mağduriyetleri önlemek için sistemin temelinde iyi niyet ilkesi esas alınıyor.
Yine de uzmanlar, ileride doğabilecek ağır mali yüklerden korunmak için emeklilik başvurusu öncesinde hizmet dökümlerinin titizlikle incelenmesini tavsiye ediyor. Prim ve yaş hesabının uzmanlarca doğrulanması, sorunsuz bir emeklilik dönemi için hayati önem taşıyor.