Yozgat'ın zengin kültürel mirası içinde tarihi yapılar kadar, bu yapıların ardındaki halk hikayeleri de geniş bir yer tutuyor. Özellikle Yerköy ilçesine bağlı Aşağı Eğerci Köyü sınırlarında yer alan kale, sadece konumuyla değil, fethini anlatan ilginç efsanesiyle de öne çıkıyor.
ŞAMPAS PİR VE ANADOLU'DAKİ ZORLU MÜCADELE
Anlatılan efsaneye göre, Müslümanların Büyük Kızılkale ve Küçükkızılkale köylerine yerleştiği dönemde, söz konusu kalede farklı bir topluluk hüküm sürüyor. Kalenin savunması ve idaresi ise halk arasında "firavun" olarak nitelendirilen Şampas Pir adlı bir liderin kontrolünde bulunuyor.
Bölgede tam bir hakimiyet kurmak isteyen Müslümanlar, stratejik öneme sahip bu kaleyi ele geçirmek için uzun süre hazırlık yapıyor. Ancak kalenin yüksek konumu ve dirençli savunma hattı, klasik kuşatma yöntemlerini o dönem için yetersiz kılıyor. Bu durum, saldıran tarafı yeni ve daha yaratıcı bir çözüm bulmaya itiyor.
KEÇİ BOYNUZUNDA YANAN MUMLARLA GELEN ZAFER
Kuşatmanın kaderini değiştiren olay, tamamen psikolojik bir savaş ve zeka ürünü olan bir gece baskınıyla başlıyor. Birlikler, kaleyi düşürebilmek için bölgede bulunan ve sayıları bini bulan bir keçi sürüsünü devreye sokuyor.
Gece karanlığı çöktüğünde her bir keçinin boynuzuna mumlar takılarak yakılıyor. Işıl ışıl parlayan bu devasa sürü, kaleye doğru yavaşça hareket ettiriliyor. Aynı esnada askerler de keçilerin arkasına gizlenerek kaleye doğru sürekli ateşe başlıyor.
Karanlıkta üzerlerine doğru gelen binlerce ışık huzmesini gören Şampas Pir ve askerleri büyük bir paniğe kapılıyor. Karşılarında tahmin ettiklerinden çok daha büyük ve devasa bir ordunun olduğunu düşünen kale savunmacıları, korkuya kapılarak hedeflerini tutturamıyor. Savunmanın çökmesiyle başarıya ulaşan bu ilginç fethin ardından yapı, günümüze kadar ulaşan "Keçi Kalesi" adını alıyor.