Türkiye'nin denizi olmayan kenti Yozgat su ürünleri ihracatında önemli bir merkez haline geldi. Çekerek Barajı'nın soğuk sularında yetiştirilen tonlarca balık, Karadeniz'de Türk somonuna dönüştürülüyor. Üreticiler özellikle Rusya ve Japonya'dan gelen yoğun siparişlere yetişemiyor.
YOZGAT'TA TÜRK SOMONU MUCİZESİ
Anadolu'nun göbeğinde, denizden yüzlerce kilometre uzaklıkta bulunan Yozgat, dünya balık piyasasının yeni tedarik merkezi haline geldi. Çekerek'te 2015 yılında kurulan tesisler kıtalararasında bir ticaret köprüsü kurdu. Baraj gölünde yetiştirilen balıklar için dünyanın en büyük ülkelerinden Rusya ve Japonya devreye girdi.
BOZKIRDA BAŞLAYAN SOMON SERÜVENİ
Süreç, Mart ayında baraj gölüne bırakılan yavrularla başlıyor. Üretici Adnan Yılmaz, bozkır ikliminde yetiştirdikleri 'Gökkuşağı Alabalığı' cinsinin, asıl değerini Karadeniz'de bulduğunu belirtiyor. Baraj suyunda 300 ila 600 gram ağırlığa ulaşan balıkların, Karadeniz'deki tuzlu su kafeslerine nakledilerek 'Somon' özelliğine kavuştuğunu aktaran Yılmaz, ihracat sürecini şu sözlerle özetledi:
'Burada büyüttüğümüz balıklar Karadeniz'de somon adayı olarak işlem görüyor. Orada gelişimini tamamlayıp Avrupa ülkelerine gidiyor. Şu anki sevkiyatımızın adresi ise Rusya ve Japonya.'
OKSİJEN TÜPLERİYLE ZAMANLA YARIŞ
Operasyonun en riskli kısmı ise Yozgat'tan Karadeniz'e yapılan canlı nakliye süreci. Balıkların hayatta kalması için saniyelerin bile önemi var. Nakliye sorumlusu Ali Kurt, bu süreci 'hassas bir operasyon' olarak tanımlıyor.
Balıkların zarar görmeden deniz suyuna kavuşması gerektiğini vurgulayan Kurt, 'Yavru haldeki balıkları sistemlerimize aktarıp hasat ediyoruz. Ancak asıl mesele yolda. Balığın sağlıklı kalması için oksijen tüpleriyle desteklenen tanklarda, 4-5 saat içinde hedefe varmak zorundayız' dedi.
HEDEF: KAPASİTEYİ KATLAMAK
Yozgat'ta kurulan balık tesislerinde yılda 200 ton üretim yapılıyor. Üreticiler, denizi olmayan bir coğrafyada yakalanan bu başarının devlet teşvikleriyle çok daha yukarı taşınabileceğini düşünüyor. İmkânların artırılmasıyla birlikte Yozgat'ın dünya balık piyasasında önemli bir paya sahip olabileceği ifade ediliyor.