Yozgat Haberleri

Yozgat Şivesi Nasıldır? Yozgat'ın Yöresel Kelimeleri Ve Deyimleri Nedir?

Yozgat şivesi, sadece bir konuşma biçimi değil, aynı zamanda bir kültürün ve yaşam tarzının dışa vurumudur. İç Anadolu ağız grubuna giren bu şivede, Orta Asya'dan taşınan öz Türkçe kelimelerin izlerine rastlamak mümkündür. Özellikle 'k' harfinin 'g'ye, 't' harfinin 'd'ye dönüşmesi (Gardaş, Gı, Gadasını aldığım) bu şivenin temel karakteristik özelliklerindendir.

Abone Ol

Yozgat sokaklarında veya köylerinde gezerken kulağınıza çalınacak bazı kelimelerin anlamlarını bilmek, yöre insanıyla kuracağınız bağı güçlendirecektir:

  • Heri: Cümle sonlarına eklenen ve 'artık, hadi' anlamı katan en meşhur Yozgat ünlemidir. (Gelsene heri!)
  • Gadasını Aldığım: 'Senin dertlerini, kederlerini ben alayım' anlamına gelen, derin bir sevgi ve bağlılık ifadesidir.
  • Ellaham: 'Herhalde, galiba, sanırım' anlamında kullanılır.
  • Bibi: Halaya verilen isimdir.
  • Çimmek: Banyo yapmak veya yüzmek anlamında kullanılır.
  • Seklem: Çuvalın bir tarafı veya büyükçe bir torba demektir.
  • Cıncık: Cam veya camdan yapılmış eşya, misket anlamlarına gelir.
  • Zıbın: Bebek hırkası veya iç çamaşırı.
  • Gı: Kadınlara seslenirken kullanılan 'yahu, hey' anlamındaki ünlemdir.

Yozgat Ağzında Cümle Yapısı ve Telaffuz Farkları

Yozgat şivesini diğer İç Anadolu illerinden ayıran ince nüanslar bulunur. Özellikle fiil çekimlerinde görülen kısalmalar ve vurgu farkları belirleyicidir. Örneğin 'Geliyorum' yerine 'Geliyom', 'Ne yapıyorsun?' yerine 'Nörüyon?' kullanımı oldukça yaygındır. 'Nörüyon' kelimesi, Yozgatlılar için bir selamlaşma biçimidir ve 'Ne örüyorsun? (Ne yapıyorsun, nasılsın?)' sorusunun kısaltılmış halidir.