Yaşanan jeopolitik gelişmeler ve ekonomik değişimler küresel finans sisteminde yeni bir dönemin kapılarını araladı. Yıllardır süren dolar hakimiyeti yerini altını bırakıyor. Ekonomide yaşanan bu değişim, jeopolitik açıdan da yeni bir dönemin habercisi olarak gösteriliyor.
4 TRİLYON DOLARLIK TARİHİ DEVİR TESLİM
Son verilere göre, yabancı merkez bankalarının rezervlerinde tuttuğu varlıkların değeri, finans tarihine geçecek bir değişime sahne oldu. Merkez bankalarının elindeki altının toplam değeri 4 trilyon dolara yaklaşırken, ABD Hazine tahvillerinin değeri 3,9 trilyon dolar seviyesinde kaldı.
Böylece altın, 1990'lardan sonra ilk kez ABD tahvillerini geride bırakarak dünyanın en büyük resmi rezerv varlığı unvanını geri aldı. Tarihsel sürece bakıldığında, 1922 yılında rezervlerin yüzde 29'unu oluşturan altın, 2005 yılında yüzde 9'a kadar gerilemişti. Ancak 2025 itibarıyla ibre tersine döndü ve altın yeniden rezervlerin yaklaşık dörtte birini oluştururken, tahvillerin payı yüzde 23'te kaldı.
DOLARDAN KAÇIŞ VE GÜVENLİ LİMAN ARAYIŞI
Ekonomistler bu durumu, ülkelerin dolar bazlı varlıklardan uzaklaşarak altına yöneldiği 'dolarizasyondan arınma' sürecinin en somut göstergesi olarak yorumluyor. Merkez bankaları artık sadece portföy çeşitlendirmesi yapmıyor; jeopolitik dayanıklılığı ve yaptırım riskine karşı bağışıklığı öncelik haline getiriyor.
JP Morgan analistlerine göre, ABD'de artan siyasi kutuplaşma ve yaptırım riskleri, doların küresel rezerv para algısını zedeliyor. Buna karşılık, herhangi bir karşı taraf riski taşımayan ve bir ülkenin inisiyatifinde olmayan altın, en güvenli liman olarak öne çıkıyor.
YENİ HEDEF: 4 BİN 800 DOLAR
Altın fiyatları, jeopolitik gerilimler ve mali endişelerin etkisiyle 2025 yılını yüzde 65'lik rekor bir yükselişle tamamladı. Yıl sonunda kısa süreliğine 4 bin 500 doları test eden ons altın için beklentiler 2026 yılında da yüksek.
Morgan Stanley, faiz oranlarındaki düşüş ve fonların alımlarını gerekçe göstererek, altının bu yılın son çeyreğinde 4 bin 800 dolara ulaşacağını öngörüyor. JP Morgan ise merkez bankalarının 2026 yılında 755 tonluk alım yapacağını tahmin ediyor. Alım miktarındaki bu düşüşün yapısal değil, yüksek fiyatlar nedeniyle 'mekanik' bir azalma olduğu, ancak talebin güçlü kalmaya devam edeceği belirtiliyor.