Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) açıkladığı mart ayı motorlu kara taşıtları verileri, tarım sektöründe dikkat çekici bir tablo ortaya koydu. Kredi faizlerindeki yükseliş, doğal afetler ve artan maliyetler, traktör satışlarını doğrudan etkiledi. Ülke genelinde traktör sayısı artmaya devam etse de, bu artışın hızı geçen yıla göre belirgin şekilde geriledi. Özellikle Adana ve Hatay gibi tarımsal üretimin güçlü olduğu şehirlerde yaşanan düşüş dikkat çekti. Bitlis de azalış görülen iller arasında yer aldı. Veriler, hem finansman koşullarının hem de bölgesel afetlerin tarımsal yatırım kararlarını nasıl etkilediğini net biçimde ortaya koyuyor.
Traktör satışlarında artış yavaşladı
Kredi faizleri traktör satışlarını vurdu başlığıyla öne çıkan veriler, Türkiye genelinde tarım makineleri pazarındaki ivme kaybını gözler önüne seriyor. 2025 yılı sonunda 2 milyon 315 bin seviyesinde olan traktör sayısı, 2026 mart ayı itibarıyla 2 milyon 321 bin seviyesine yükseldi. Ancak artış miktarı geçen yılın aynı dönemine göre neredeyse yarı yarıya düştü.
Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre, geçen yıl ilk çeyrekte 12 bini aşan artış bu yıl 5 bin seviyesine geriledi. Uzmanlara göre bu yavaşlamada özellikle yüksek kredi faizleri belirleyici rol oynuyor. Çiftçilerin yeni araç alımında finansmana erişim sorunu yaşaması, yatırım kararlarını ertelemesine neden oluyor. Bu durum, tarım sektöründe modernizasyon hızını da doğrudan etkiliyor.
78 ilde artış, 3 ilde düşüş yaşandı
Verilere göre Türkiye’nin 81 ilinin 78’inde traktör sayısı artarken, sadece 3 ilde gerileme yaşandı. Bu durum, genel yükseliş trendine rağmen bölgesel kırılganlıkların sürdüğünü gösteriyor. Özellikle tarım yoğunluğu yüksek bölgelerde yaşanan düşüş daha dikkat çekici hale geldi.
Azalış görülen iller arasında Adana, Hatay ve Bitlis yer aldı. Adana’da traktör sayısı 63 bin 157’den 63 bin 60’a, Hatay’da 27 bin 572’den 27 bin 562’ye, Bitlis’te ise 4 bin 636’dan 4 bin 620’ye geriledi. Bu küçük gibi görünen düşüşler, üretim kapasitesi yüksek bölgelerde yaşandığı için sektör açısından önemli sinyaller veriyor. Uzmanlar, bu illerde hem finansal baskıların hem de iklimsel olayların etkili olduğuna dikkat çekiyor.
Afetler ve kredi maliyetleri yatırımları yavaşlatıyor
Traktör satışları kredi faizleri nedeniyle baskı altında kalırken, doğal afetlerin de sürece etkisi büyüyor. Özellikle Doğu Akdeniz bölgesinde yaşanan sel ve aşırı yağışlar, tarım arazilerinde ciddi hasara yol açtı. Bu durum çiftçilerin gelirlerini düşürürken yeni yatırım yapma kapasitelerini de sınırladı.
Adana ve Hatay’da yaşanan su taşkınları, seralarda ve ekili alanlarda ciddi kayıplar oluşturdu. Artan maliyetler ve gelir kaybı, çiftçilerin krediye bağımlılığını artırsa da yüksek faiz oranları nedeniyle finansmana erişim zorlaştı. Bu ikili baskı, traktör gibi yüksek maliyetli yatırımların ertelenmesine yol açıyor. Ekonomistler, bu tablonun devam etmesi halinde tarımsal mekanizasyon hızında daha belirgin bir yavaşlama olabileceğini belirtiyor.