Hayat pahalılığıyla mücadele eden milyonlarca emeklinin gözü kulağı Ankara'dan gelecek haberlerde. Çarşıda pazarda bütçesini denkleştirmeye çalışan, ay sonunu getirmekte zorlanan büyük bir kesim, maaşlarında iyileştirme yapılmasını dört gözle bekliyor. Kulislerde konuşulan yeni düzenleme hazırlıkları ise nihayet somutlaşmaya başlıyor. Sosyal güvenlik cephesinden gelen son duyumlar, özellikle yıllarca sisteme prim ödeyip hakkını arayanlar için umut verici bir tablonun kapıda olduğuna işaret ediyor.
Prim Uçurumu ve Maaş Adaletsizliği
Diyelim ki yıllarca dirsek çürüttünüz, çalışma hayatınız boyunca 9 bin gün prim ödediniz. Başka bir vatandaş ise sadece 3 bin 600 günle emekli oldu. Şimdiki sistemde ikiniz de kasadan aynı parayı, yani 23 bin lira civarında o taban aylığı alıyorsunuz. SGK Uzmanı Ersin Bayav tam da bu can sıkıcı eşitsizliğe parmak basıyor. Yıllarca ter dökenle asgari süreyi dolduranın aynı kefeye konmasının vicdanları yaraladığını belirten Bayav, acil bir intibak yasasının artık lüks değil mecburiyet olduğunu savunuyor. İlgili bakanlıkların masasında da bu yönde hummalı bir çalışma var.
Yüzde Kırklara Düşen Maaş Oranları
Bayav'ın dikkat çektiği bir diğer yara ise 2008 sonrasında adeta tepetaklak olan aylık bağlama oranları. Bu oranlar öylesine düştü ki, insanlar boşuna çabalamak yerine sistemden kaçıp kayıt dışı çalışmaya yöneliyor. Uzman isme göre, bu oranın acilen o eski günlerdeki gibi yüzde 60'lara çekilmesi şart. Peki bu ne işe yarayacak? Emekçinin sisteme daha çok güvenmesi ve SGK çatısı altında kalmaya hevesli olması demek.
Asgari Ücret Seviyesinde Maaş Hayal mi?
Türkiye'de 7-8 milyon emeklinin maaşı maalesef o en alt sınırda sıkışıp kalmış durumda. Milyonların geliri tek tip oldu çıktı. Ancak ufukta beliren intibak düzenlemesi bu tabloyu tamamen tersine çevirebilir. Bayav'ın o çok konuşulan çarpıcı tahmini tam da burada devreye giriyor. Gerçek bir intibak hayata geçtiğinde, çok prim ödeyenlerin hakkı teslim edilecek. Dahası, devletin ekstra desteğine bile gerek kalmadan, en düşük emekli maaşının doğrudan asgari ücret seviyesine demir atması işten bile değil.
