İşçi ve işveren uyuşmazlıkları her geçen gün farklı boyutlar kazanırken, mahkeme salonlarından çıkan sonuçlar çalışma dünyasının kaderini derinden etkiliyor. Mesai mefhumunun ortadan kalktığı zorlu meslek gruplarında, gün boyunca harcanan bedensel emeğin karşılığının yasal olarak nasıl hesaplanacağı sürekli tartışılan ve kafa karıştıran bir konu olmaya devam ediyor.
Emeğin Karşılığı İçin Başlayan Hukuk Mücadelesi
Özel bir hastanenin yükünü omuzlayan bir ambulans şoförü, 24 saat aralıksız nöbet tutmasına rağmen hak ettiği fazla mesai ücretlerini alamadığı için işinden ayrılmak zorunda kaldı. Yozgatlı bir esnafın sabah dükkanını açarken yaşadığı geçim telaşı gibi, bu şoför de emeğinin tam karşılığını almak umuduyla soluğu İş Mahkemesi'nde aldı. İşveren tarafı ise olayı bambaşka anlattı; şoförün ambulansla kaza yaptığını, tamamen kusurlu olduğunu ve işe kafasına göre gelmediği için haklı olarak işten çıkarıldığını ileri sürdü.
İstinaf Kararı İşvereni Terletti
Yerel mahkeme tanıkları dinledikten sonra şoförün bayramlarda bile direksiyon salladığını tespit edip tazminatların ödenmesine hükmetti. Şirket itiraz edip dosyayı İstinaf'a taşıdı ama oradan da umduğunu bulamadı. Bölge Adliye Mahkemesi, "Hastane ortamında ne zaman acil durum olacağı belli olmaz, bu adamın doğru düzgün uyuması imkansız" mantığıyla yola çıkarak 24 saatlik sürenin tam 20 saatini çalışma süresi saydı. Sadece ufak tefek yıllık izin hesaplamalarında bir hata bularak dosyayı düzeltti.
Yüksek Yargıdan Dönüm Noktası
Herkes davayı şoför kazandı diye düşünürken Yargıtay devreye girerek ezber bozan o kararı açıkladı. Yüksek mahkeme üyeleri, insanın doğası gereği 24 saatin 20 saatini çalışarak geçiremeyeceğini vurguladı. Kararda, hastanede nöbet tutan bir personelin boşluklarda mutlaka uykuya daldığı, yemek yediği ve dinlendiği belirtildi. Yılların getirdiği yerleşik uygulamaya atıf yapan Yargıtay, vardiyanın ancak 14 saatinin iş sayılacağının altını kalın çizgilerle çizdi. Yasadaki 11 saatlik sınırı aşan sadece 3 saatlik kısım fazla mesai olarak ödenecek, üstelik şirketin sunduğu maaş bordroları da mahkeme tarafından tek tek incelenecekti.
