Türkiye İstatistik Kurumu verilerine göre gayrimenkul piyasası yaz aylarının başında büyük bir ivme yakaladı. Haziran ayında el değiştiren konut sayısı 129 bin 979 seviyesine tırmandı. Sektör yılın ilk yarısındaki en yüksek aylık işlem adedini gördü. Ocak ve haziran aylarını kapsayan altı aylık dönemdeki toplam satış ise geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 3,1 azalarak 699 bin 516 rakamına geriledi.
ERTELENEN TALEPLER RAKAMLARA YANSIDI
Konut Geliştiricileri ve Yatırımcıları Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Ziya Yılmaz piyasadaki canlanmayı değerlendirdi. Yılmaz kurban bayramı tatili sebebiyle mayıs ayında tamamlanamayan işlemlerin haziran ayına sarkmasının güçlü performansı desteklediğini anlattı.
Sektörün yakaladığı son dört yılın zirvesi tüketicinin ev alma refleksinin sürdüğünü kanıtlıyor.
Sıfır konut pazarında haziran ayında 43 bin 406 ev alıcı buldu. Bu kategorinin toplam pazar içindeki payı yüzde 33,4'e ulaştı. Yılmaz durumu şu sözlerle özetledi:
"Buna rağmen, özellikle ilk el konut satışlarının yüzde 23,1 artarak 43 bin 406 adede ulaşması ve toplam satışlar içindeki payının yüzde 33,4'e yükselmesi, yeni konutlara yönelik talebin güçlenmeye başladığını gösteren önemli bir gelişme. Ancak şunu gözden kaçırmamak gerekiyor ki birinci elde 2020'den bu yana yüzde 33'lü seviyelerdeyiz. 2015-2020 yılları arasında bu oranın yüzde 48'lerde olduğunu hatırlamamız gerekir."
Gayrimenkul Pazarlama ve Satış Profesyonelleri Derneği Başkanı Mustafa Kemal Şahin satış hacminin piyasadaki normalleşmeyi ispatladığını savundu. İkinci el konut satışlarındaki yüzde 12,5 oranındaki yükseliş mevcut yapı stokunun hızla el değiştirdiğini gösteriyor.
Şahin sıfır ev satışlarındaki büyümenin inşaat sektörünün tamamını beslediğini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
"Özellikle ilk el konut satışlarının yüzde 23,1 artması sektör açısından son derece olumlu gelişmedir. İlk el satışlardaki artış; yeni projelere olan güvenin yeniden tesis edildiğini, üreticilerin satış kabiliyetinin güçlendiğini ve finansman koşullarındaki kısmi iyileşmenin piyasaya olumlu yansıdığını göstermektedir. Bu gelişme, inşaat sektörünün üretim, istihdam ve yan sanayileri açısından da önemli bir destek anlamına gelmektedir."
ALTERNATİF FİNANSMAN MODELLERİ LOKOMOTİF OLDU
Anadolu Yakası İnşaat Müteahhitleri Derneği Başkanı Hakan Şişik haziran ayında ipotekli konut satışlarının yıllık bazda yüzde 72,1 artışla 25 bin 993 adede çıktığını hatırlattı. Bankacılık kanadındaki hareketliliğe rağmen ipotekli işlemler toplam pazarın yalnızca yüzde 20'sini oluşturuyor.
Şişik asıl satış yükünü müteahhitlerin kendi bünyelerinde geliştirdiği yöntemlerin çektiğini şu sözlerle aktardı:
"Ancak ipotekli satışların toplam içindeki payının yüzde 20 olması asıl lokomotifin halen 'diğer satışlar' olarak adlandırılan alternatif modeller olduğunu hatırlatıyor. Krediye erişimin sınırlandırıldığı bu dönemde, inşaat firmalarımızın kendi bünyelerinde sunduğu vadeli ödeme planları, senetli satışlar ve esnek çözümler piyasayı canlı tutan en büyük güç oldu. Müteahhitlerimizin bu yapıcı ve kolaylaştırıcı duruşu, konut sahibi olmak isteyen vatandaşlarımız için çok değerli bir köprü görevi görüyor. İlk yarıda yüzde 3,1'lik bir azalış söz konusu olsa da eylül itibarıyla özellikle satışların artacağını ve geçen yılla aradaki açığın rahatlıkla kapanacağını düşünüyoruz."
Helmann Holding Yönetim Kurulu Başkanı Selman Özgün konut kredisi faiz oranlarının ideal seviye olan yüzde 1'in çok üzerinde seyrettiğini anımsattı. İnşaat şirketleri bu darboğazı aşmak için tüketiciye şirket içi vadelendirme fırsatları sunuyor.
Özgün piyasadaki faizsiz taksit talebini şöyle değerlendirdi:
"Ancak mevcut rakamlar bu seviyenin çok üzerinde. Bu nedenle bazı üreticilerimiz vade farkı olmadan taksitle satış yapmaya başladı. Faizsiz taksitlerle yapılan konut satışları ciddi talep görüyor. Biz de şirket olarak vatandaşlarımızın ev sahibi olmasını kolaylaştırmak için sıfır faizle ve taksitle konut satışına başladık."
İKİNCİ YARI İÇİN FAİZ İNDİRİMİ BEKLENTİSİ
Gayrimenkul ve İnşaat Platformu Başkanı Mustafa Ekiz haziran rakamlarını piyasada dipten dönüş sinyali olarak okuyor.
Ekiz kalıcı bir toparlanmadan söz edebilmek için gelecek birkaç ayın verilerini izlemek gerektiğini savundu. Finansman engellerinin piyasayı yorduğunu belirten Ekiz, "Eğer finansman koşulları iyileşirse, 2026'nın ikinci yarısında çok daha güçlü bir konut piyasası görebiliriz." diye konuştu.
Ege Yapı GYO Genel Müdürü Didem Güneş satış rakamlarının doğru lokasyondaki markalı projelere duyulan güveni ispatladığını vurguladı. İlk yarıdaki daralma sektörün krediye erişim engelini henüz aşamadığını gösteriyor.
Güneş beklentilerini şu ifadelerle dile getirdi:
"Özellikle ilk el konut satışlarının yüzde 23,1 artması markalı projelerin yeniden ivme kazanmaya başladığına işaret ediyor. Bununla birlikte satışların ilk yarıda yüzde 3,1 gerilemesi sektörün hala finansmana erişim sorunundan etkilendiğini ortaya koyuyor. Konut ihtiyacı güçlü şekilde devam ediyor ancak bu talebin daha kalıcı bir canlanmaya dönüşebilmesi için krediye erişimin kolaylaşması, faizlerin daha öngörülebilir seviyelere gelmesi ve yeni konut üretimini destekleyecek politikaların sürdürülmesi büyük önem taşıyor."
