Ortadoğu’daki gerilimin hızla tırmanmasıyla birlikte petrolün ardından doğalgaz fiyatlarında da sert yükseliş yaşandı. Savaşın başlamasından hemen önce Avrupa piyasalarında 32 euro seviyesinde işlem gören doğalgaz, çatışmaların ardından hızla yükseldi. Piyasaların yeniden açılmasıyla birlikte fiyatlar 5 gün içinde yüzde 62 artarak 53 euroya ulaştı.
Uzmanlar, Ortadoğu’daki askeri gerilimin enerji arzını tehdit etmesi nedeniyle doğalgaz fiyatlarında kısa vadede yüksek oynaklık yaşanabileceğini belirtiyor.
Hürmüz Boğazı Endişesi Piyasaları Tetikledi
Küresel enerji taşımacılığının en kritik noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı, savaşın en hassas bölgelerinden biri haline geldi. Bölgedeki güvenlik riskleri nedeniyle LNG taşıyan gemilerin rotalarında aksama yaşanabileceği endişesi doğalgaz fiyatlarını yukarı çekti.
Analistler, Hürmüz Boğazı’nda yaşanabilecek uzun süreli bir krizin küresel enerji piyasalarında büyük bir şok etkisi yaratabileceği konusunda uyarıyor.
Avrupa ve Asya Ekonomileri Risk Altında
Hollanda merkezli TTF doğalgaz vadeli işlemleri 3 Mart itibarıyla megawatt saat başına 60 euro seviyesinin üzerine çıktı. Haftalık bazda fiyatların yaklaşık yüzde 76 yükseldiği ifade ediliyor.
Asya piyasalarında da benzer bir tablo oluştu. Japonya, Çin, Güney Kore ve Tayvan’a yapılan teslimatları kapsayan Kuzeydoğu Asya LNG referans fiyatı, son bir yılın en yüksek seviyesine ulaştı ve megawatt saat başına yaklaşık 43 euro oldu.
Uzmanlar, enerji fiyatlarındaki bu artışın özellikle Avrupa ekonomisinde büyümeyi yavaşlatabileceğini ve bazı Asya ülkelerinde maliyet baskısını artırabileceğini söylüyor.
Katar’da Üretim Durdu
Küresel LNG üretiminde önemli paya sahip olan Katar, İran’ın Ras Laffan ve Mesaieed sanayi bölgelerine düzenlediği insansız hava aracı saldırılarının ardından 2 Mart itibarıyla üretimi durdurduğunu açıkladı.
Goldman Sachs analistlerine göre bu durum, küresel LNG arzının kısa vadede yaklaşık yüzde 19 oranında azalmasına yol açabilir.
Küresel Enerji Krizi Endişesi
Dünya LNG üretiminin yaklaşık yüzde 20’si Hürmüz Boğazı üzerinden taşınıyor. Uzmanlara göre bölgede yaşanabilecek uzun süreli bir kriz, 2022’de Rusya-Ukrayna savaşıyla ortaya çıkan enerji şokuna benzer bir dalga yaratabilir.
Öte yandan İran Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı’nın kontrolünün İran’da olduğunu açıkladı. ABD ise 4 Mart sabahı yaptığı açıklamada 17 İran gemisinin batırıldığını duyurdu.
