Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın son yıllarda uygulamaya aldığı yapay zeka destekli vergi denetim sistemleri, 2026 yılı itibarıyla daha yoğun, sürekli ve kapsamlı şekilde kullanılmaya devam edecek. Vergi Denetim ve Analiz Sistemi (VEDAS), Kurum Gözetimli Analiz Sistemi (KURGAN) ve Vergi İstihbarat Sistemi (VİS) aracılığıyla mükelleflerin iş ve işlemleri elektronik ortamda analiz edilecek.
Bu sistemler kapsamında elektronik defterler, muhasebe kayıtları, vergi beyannameleri ve banka hareketleri karşılaştırmalı olarak incelenecek. Yapay zeka destekli analizler sayesinde, sistem tarafından riskli olarak değerlendirilen işlemler öncelikli denetim kapsamına alınabilecek. Denetimlerin sürekli ve online yürütülmesi, klasik denetim anlayışının yerini daha dinamik ve anlık kontrol mekanizmalarına bıraktığını gösteriyor.
Tespitler Daha Kolay Yapılacak
Ulusal ölçekte milyonlarca mükellefin dijital sistemler üzerinden işlem yaptığı dikkate alındığında, bu uygulamaların vergi idaresinin denetim kapasitesini önemli ölçüde artırdığı değerlendiriliyor. Özellikle e-defter, e-fatura ve e-arşiv gibi uygulamaların yaygınlaşmasıyla birlikte, denetim süreçlerinin büyük ölçüde insan faktöründen bağımsız şekilde yürütülmesi hedefleniyor.
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Mali Müşavir Harun Evcimen, yapay zeka destekli denetimlerin vergi sisteminde yeni bir dönemi temsil ettiğini ifade etti.
Yozgat Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası (YSMMMO) Başkanı Evcimen, bu sistemler sayesinde muhasebe kayıtları ile banka hareketleri arasındaki uyumsuzlukların çok daha hızlı tespit edilebildiğine dikkat çekti.
Evcimen, 2026 yılında yapay zeka destekli denetimlerin hem işletmeler hem de bireysel mükellefler açısından iş ve işlemlerin daha dikkatli, şeffaf ve kayıtlı şekilde yürütülmesini zorunlu hale getirdiğini belirtti.
Bu süreçte mükelleflerin, vergisel yükümlülüklerini yakından takip etmelerinin ve kayıt düzenine azami özen göstermelerinin büyük önem taşıdığını vurguladı.
