Mührün merkez bölümünde, sahibinin adının Anadolu hiyeroglifleriyle yazılı olduğu belirlendi. Ancak araştırmacıların dikkatini çeken asıl detay, yazının bulunduğu bölümdeki bilinçli aşındırma izleri oldu.
3 Bin Yıllık Mühürde Dikkat Çeken Detay
Uşaklı Höyük’te ortaya çıkarılan mühür üzerinde yapılan incelemelerde, eserin merkezindeki isim bölümünün diğer kısımlardan farklı biçimde tahrip edildiği görüldü.
Mührün çevresindeki bezemelerin büyük ölçüde sağlam kalmasına karşın, tam olarak kişinin adının bulunduğu bölümün kazınmış olması araştırmacıların dikkatini çekti.
Bu durumun doğal aşınmadan kaynaklanmadığını değerlendiren uzmanlar, söz konusu müdahalenin kasıtlı olarak yapılmış olabileceği görüşünde.
İsmin Tamamı Silinemedi
Antik çağda bir kişinin adını ortadan kaldırmak amacıyla gerçekleştirildiği düşünülen müdahaleye rağmen, isim tamamen yok edilemedi.
Araştırmacılar, mühür üzerinde kalan izleri ayrıntılı biçimde inceleyerek yazının büyük bölümünü yeniden okumayı başardı. Ancak gizemli ismin ne olduğu henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.
Uzmanların elde ettiği bulguların, hazırlanacak ayrı bir bilimsel çalışmayla yayımlanacağı belirtildi.
Peki Bu Kişinin Adı Neden Silinmek İstendi?
Yaklaşık 3 bin yıl önce bir kişinin adının özellikle silinmeye çalışılmış olması, arkeoloji dünyası açısından dikkat çekici soruları da beraberinde getiriyor.
Antik toplumlarda isimlerin ve yazıların silinmesi kimi zaman bir kişinin itibarının ortadan kaldırılması, siyasi veya dini nedenlerle unutulmasının istenmesi ya da geçmişteki bir güç mücadelesinin izlerinin yok edilmesi gibi farklı anlamlar taşıyabiliyordu.
Ancak Uşaklı Höyük’teki mühür açısından ismin neden silindiği konusunda henüz kesin bir sonuca ulaşılmış değil.
Uşaklı Höyük, Zippalanda mı?
Yozgat’ın Sorgun ilçesinde bulunan Uşaklı Höyük, yalnızca bu mühür nedeniyle değil, Hitit tarihi açısından taşıdığı potansiyel nedeniyle de arkeologların uzun süredir üzerinde çalıştığı önemli merkezlerden biri.
Araştırmalar, Uşaklı Höyük’ün Hititlerin kutsal kentlerinden Zippalanda olabileceği yönündeki görüşü de güçlendiriyor.
Bu nedenle höyükte ortaya çıkarılan her yeni bulgu, Hitit döneminin siyasi, dini ve sosyal yapısına ilişkin önemli bilgiler sunma potansiyeli taşıyor.
Yozgat’ın Tarihi Mirası Yeni Keşiflerle Gündemde
Uşaklı Höyük’te bulunan yaklaşık 3 bin yıllık mühür, üzerinde taşıdığı gizemle Yozgat’ın arkeolojik zenginliğini bir kez daha ortaya koydu.
Bir zamanlar bir kişinin adını tarihten silmek amacıyla gerçekleştirildiği düşünülen müdahalenin ardındaki neden ise şimdilik bilinmiyor.
Kimdi bu kişi? Neden adı silinmek istendi? Bu müdahalenin arkasında siyasi, dini ya da kişisel bir neden mi vardı?
Bu soruların yanıtları, araştırmacıların hazırlayacağı bilimsel çalışmanın yayımlanmasıyla daha da netleşecek.
Kaynak: University of Pisa – Department of Civilisations and Forms of Knowledge
