Yozgat da harita üzerindeki konumu itibarıyla bu rahatlatıcı ön yargıdan payını alan şehirlerimizden biridir. Ne var ki, yeraltı bilimleri hiçbir zaman genellemelerle hareket etmez. İl sınırları içerisinde mikrobölgeleme ve fay hatları incelemeleri yapıldığında, bu sakin coğrafyanın içinde tektonik olarak oldukça hareketli ve zemini endişe verici derecede sorunlu bir nokta tespit edilir. Yozgat'ın yapı güvenliği açısından en riskli, toprağının taşıma gücü en düşük olan yerleşimi Yerköy ilçesidir.
Yerköy'de Jeotermal Aktiviteler ve Gizli Faylanmalar
Bir bölgede sıcak su kaynaklarının ve kaplıcaların bulunması, oradaki yerkabuğunun çatlaklı bir yapıya sahip olduğunun ve magmatik ısının yüzeye sızabildiğinin en net kanıtıdır. Yerköy, barındırdığı zengin jeotermal kaynaklarla bilinse de, bu durum aslında ilçenin altından geçen aktif ve ikincil fay sistemlerinin varlığını ispatlamaktadır. Kırşehir Masifi ile Orta Anadolu Fay Zonu'nun etki alanında kalan bu bölge, yeraltındaki gerilimlerin her an yüzeye yansıyabileceği bir tektonik düğüm noktasıdır. Sessiz bir tehlike olarak bekleyen bu fay hatları, ilçenin sismik potansiyelini Yozgat'ın geneline kıyasla çok daha yüksek bir seviyeye çekmektedir.
Delice Irmağı'nın Bıraktığı Zayıf Alüvyon Tortuları
İlçenin maruz kaldığı sismik tehlikeyi katlayarak artıran asıl unsur ise Delice Irmağı havzasında bulunmasıdır. Yerköy'ün önemli bir kısmı, ırmağın taşkın yatağında birikmiş olan son derece yumuşak, gevşek ve kohezyonsuz toprak katmanları üzerine inşa edilmiştir. Bu nehir tortuları, deprem sarsıntılarını absorbe etmek yerine adeta bir trambolin etkisi yaratarak binalara çok daha şiddetli bir şekilde iletir. Yüksek yeraltı su seviyesi ve gevşek zemin yapısı bir araya geldiğinde, binaların temellerinde taşıma gücü kayıpları yaşanması kaçınılmazdır. Yerköy'deki kentsel dönüşüm çalışmalarında, bu nehir yatağı dinamiklerinin kesinlikle göz ardı edilmemesi gerekmektedir.
