Yozgat’ın Çekerek ilçesinde bağ bozumu tamamlandı, sıra kazanları kaynatmaya geldi. Özellikle köylerde kadınların öncülüğünde yürütülen pekmez yapım süreci, hem kış hazırlıklarının hem de kültürel sürekliliğin bir parçası olarak dikkat çekiyor. Sabah erken saatlerde toplanan üzümler, büyük leğenlerde ayıklanıp ezildikten sonra odun ateşinde kaynatılarak koyu kıvamlı pekmeze dönüştürülüyor. Tüm bu zahmetli sürecin sonunda elde edilen ürün ise ortalama 800 TL’den satılıyor.

KADINLARIN KIŞ HAZIRLIĞI BAŞLADI!

Üzümün odun ateşinde saatler süren kaynama süreci, hem sabır hem de dayanıklılık istiyor. Üstelik bu zahmetli üretimin sonunda elde edilen pekmezler yalnızca ev içi tüketim için değil, pazarda satılmak üzere de hazırlanıyor. Bu yıl pekmez fiyatı ortalama 700 ila 800 TL arasında değişiyor. Üreticiler ise gerçek maliyetin çok daha yüksek olduğunu vurguluyor.

‘BU SENE VERİM DÜŞTÜ AMA VAZGEÇMEYECEĞİZ’

Arpaç köyünde yaşayan 81 yaşındaki Halim Süzener, üzüm hasadını tamamlayan üreticilerden biri. Kendi bağında tek başına üretim yaptığını söyleyen Süzener, iklim değişikliğinin bağlardaki verimi ciddi şekilde düşürdüğünü söyleyerek şu ifadeleri kullandı:

"Tek başıma imal edip bakımını yapıyorum. Bu sene iklim değişikliğinden dolayı verim az oldu. İnsanlar tembellik yapmasın, üretsinler. 1 kilo üzüm 100 liradır.”

“Üzümü topladıktan sonra pekmez yapacağız” diyen Süzener, “İklim değişikliği olmasaydı bu 5 dönüm bağda 200 kasa üzüm vardı. Şimdi 50 kasa üzüm alacağız” dedi.

PEKMEZDEN YENİ BİR ÜRÜN ÜRETTİLER

Bayındırhüyük köyünden Süleyman Başkan ve eşi Yıldız Başkan ise yalnızca pekmez üretmekle kalmayıp, bu ürünü farklı bir boyuta taşımış durumda. KOP projesine başvurarak köylerinde üzüm yetiştirmeye başlayan çift, pekmezden “Loken” adını verdikleri doğal bir atıştırmalık üretmiş.

Süleyman Başkan, bağcılıkla birlikte geliştirdikleri fikri şöyle anlattı:

"2 yıl ürünün büyüme süreci gelişti. 2 yıldır üzüm ve Tokat yaprağı ürünlerini elde etmeye başladık. Geçen yıl çok verim aldık. Bu yıl soğuktan dolayı biraz verimimiz düştü. İnşallah gelecek yıllarda daha çok verim alacağız. Üzümden yaptığımız pekmezimiz çok meşhurdur. Pekmezden çocukların yiyebileceği doğal atıştırmalık ürettik. İsmi ‘Loken’, yani lokmalık enerjinin kısaltması. Ağzınıza bir tane attığınızda enerji geliyor. Kime tattırdıysak çok beğendi. Seri üretime henüz geçemedik. Seri üretim için makineleşme lazım. Bazı sıkıntılar çıktı. Ama hayallerimizden vazgeçmedik."

DEVLET DESTEĞİ VERİLİRSE ÜRETİM ARTACAK!

Eş zamanlı olarak bağcılıkla ilgilenen Yıldız Başkan ise, üretimi artırmak için ihtiyaç duydukları desteği şu sözlerle dile getirdi:

"Ben burada pekmezlerimi ve lokenlerimi yapmak istiyorum. Makine çalıştırabilmem için elektrik gerekiyor. Devlet büyüklerimizden destek bekliyorum. Elektrik 200 metre ötemizde. Ortalama 9-10 kilo üzümden 1 kilo pekmez elde ediliyor. Üzümün kilosu 100 lira. Pekmezin fiyatının bin lira civarında olması gerekiyor ama 700-800 lira gibi bir fiyat düşünüyoruz. İşçilik maliyetlerini katmıyoruz."