Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu, haftalık çalışmalarına 4 Ağustos Salı günü başlayacak. Gündemin en kritik maddesi ise çocuklara yönelik ceza hükümlerini köklü şekilde değiştiren Çocuk Koruma Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi olacak.
Teklif, son dönemde kamuoyunda geniş yankı uyandıran suça sürüklenen çocuklar tartışmasına ilişkin ceza alt sınırlarını yükseltiyor, bazı suçlarda yaş indirimini hakimin takdirine bırakıyor ve çocuk adalet sisteminde yeni bir dil inşa ediyor.
Ağır suçlarda cezalar katlanıyor: 27 yıla kadar hapis yolu açılıyor
Teklife göre, fiili işlediği sırada 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda 19 yıldan 27 yıla, müebbet hapis cezasını gerektiren suçlarda ise 15 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası verilebilecek.
12-15 yaş grubundaki çocuklar için de benzer bir ağırlaştırma öngörülüyor. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektiren fiillerde 13 yıldan 18 yıla, müebbet hapis cezasını gerektiren fiillerde ise 10 yıldan 12 yıla kadar hapis cezası uygulanabilecek.
Kasten öldürme ve ağır yaralamada yaş indirimi kalkıyor
Düzenlemenin en tartışmalı maddelerinden biri, kasten öldürme ve neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama suçlarını işleyen 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında yaş indirimi uygulanmamasına imkan tanıması. Aynı suçlarda 12-15 yaş grubundaki çocuklara ise bir üst yaş grubunun ceza rejiminin uygulanabilmesi hususunda hakime takdir yetkisi veriliyor.
Ateşli silahı çocuğun eline geçene hapis cezası
Teklif, çocukların ateşli silahlara erişimini engellemek amacıyla ebeveyn ve silah sahiplerine yönelik yaptırımları da artırıyor. Ateşli silahını dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza ederek çocuğun silaha ulaşmasına neden olan kişiler, daha ağır bir suç oluşmaması halinde 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezası ile karşı karşıya kalacak. Aile hukukundan kaynaklanan yükümlülüklerin ihlali halinde ebeveynlere verilecek cezalar ise iki katına kadar artırılabilecek.
'Suça sürüklenen' tarih oluyor: Yeni ifade 'adli süreçteki çocuk'
Teklifle Çocuk Koruma Kanunu'nda yer alan "suça sürüklenen çocuk" ifadesi "adli süreçteki çocuk" olarak değiştiriliyor. Çocuk hakkında kamu davası açılması halinde durum, gerekli idari tedbirlerin alınması amacıyla Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ile Milli Eğitim Bakanlığı il veya ilçe müdürlüklerine bildirilecek.
Sosyal inceleme ve yönlendirme tedbirleri zorunlu hale geliyor
Ceza sorumluluğu bulunmayan adli süreçteki çocuklar için çocuklara özgü güvenlik tedbiri niteliğinde "yönlendirme tedbirleri" uygulanabilecek. Ayrıca 15 yaşını doldurmamış çocuklar hakkında sosyal inceleme yapılması zorunlu hale getiriliyor. 15 yaşını doldurmuş çocuklarda sosyal inceleme yaptırılmaması durumunda ise Cumhuriyet savcısı, mahkeme veya çocuk hakimi gerekçesini iddianamede ya da kararında göstermek zorunda olacak.
Koşullu salıvermede yeni hesap: 15 yaş altına avantaj
Türk Ceza Kanunu'nda yapılan değişiklikle, kasten öldürme, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, uyuşturucu ticareti ve örgüt kurma suçları hariç olmak üzere, koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar cezaevinde geçirdiği her 1 gün, 2 gün olarak dikkate alınacak. Çocuk hükümlülerin cezalarının infazına ise doğrudan eğitim evlerinde değil, önce çocuk kapalı ceza infaz kurumlarında başlanması ve iyi halli olduklarının tespiti halinde eğitim evlerine ayrılmaları öngörülüyor.
Genel Kurul'da ayrıca Türkiye ile Kırgızistan arasında imzalanan Uluslararası Karayolu Taşımacılığı Anlaşmasını Tadil Eden Protokol'ün onaylanmasına ilişkin kanun teklifi de ele alınacak.
Salı ve çarşamba günleri Meclis'te grubu bulunan siyasi partilerin grup toplantıları gerçekleştirilecek. CHP'de "mutlak butlan" tartışmalarının ardından Kemal Kılıçdaroğlu da bu hafta ilk kez CHP Grup Toplantısı'na katılacak.
Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'ta okullarda meydana gelen olaylar ile çocukların dijital ortamlarda karşılaştıkları riskleri araştırmak üzere kurulan Meclis Araştırma Komisyonu da çalışmalarını sürdürecek. Kamu Denetçiliği Kurumu, Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu ile Kişisel Verileri Koruma Kurumu yetkilileri milletvekillerine sunum yapacak.
