Kent genelinde kiracı olarak ikamet eden vatandaşların, ev sahiplerinin sorumluluğunda olan bina güçlendirme, çatı tamiratı gibi kalıcı harcamaları da aidat adı altında ödedikleri fark edildi. Yasal düzenlemeler bu konuda kiracıların haklarını koruyan net maddeler içeriyor. Mülkün değerine değer katan kalıcı yatırımların faturası kiracıya kesilemez; kiracı sadece apartmanın temizlik ve aydınlatma gibi günlük hizmet bedellerini ödemekle mükelleftir.
Yozgat'ta işletme ve yatırım gideri ayrımı
Sosyal yaşam alanlarının ve apartmanların gider bölüşümünde Yozgatlı kiracıların haksızlığa uğramaması için yasal kuralları bilmesi gerekiyor. Kanun, apartman harcamalarını "işletme" ve "yatırım" olmak üzere ikiye ayırmaktadır. İşletme giderleri, binanın yaşatılması için her ay düzenli yapılan harcamalardır ve kiracı tarafından ödenir. Yatırım giderleri ise binanın ömrünü uzatan demirbaş değişimleridir ve muhatabı doğrudan ev sahibidir. Yozgat'ta apartman yönetimleri tarafından kiracılardan talep edilen asansör motor değişimi ya da bina mantolama ücretleri yasal dayanaktan yoksundur ve bu masrafların mülk sahibinden tahsil edilmesi yasal zorunluluktur.
Kiracıların cebinden çıkmaması gereken ana giderler
Mülkün ana yapısını ilgilendiren ve kalıcı nitelik taşıyan harcamalar hiçbir şekilde kiracının aidat sorumluluğuna dahil edilemez. Yozgat'taki kiracıların ödemekten muaf olduğu, yanlışlıkla ödenmesi durumunda ise mülk sahibine rücu edebilecekleri kalemler şunlardır:
-
Taşınmazın yıllık emlak vergisi ve her yıl yenilenen DASK sigorta bedelleri,
-
Binanın çatı aktarma, sızdırmazlık tamiratları ve dış cephe boyama işlemleri,
-
Merkezi sistem ısıtma kazanlarının ve asansör sistemlerinin köklü değişim parça maliyetleri,
-
Sitedeki ortak sosyal alanların, çevre duvarlarının veya ek binaların yapım giderleri,
-
Deprem güvenliği raporları doğrultusunda binaya uygulanacak güçlendirme çalışmaları,
-
Hidrofor, jeneratör ve merkezi uydu sistemi gibi ortak demirbaş cihaz alımları.
Yozgatlı kiracılar yasal haklarını nasıl arayacak?
Apartman dökümlerinde yatırım kalemlerini gören Yozgatlı kiracıların, bu ödemeleri yapmadan önce site yönetimi ve ev sahibiyle görüşmesi önem arz ediyor. Kanuna aykırı olarak tahsil edilen bedeller söz konusuysa, kiracı bu ödemeyi yapmayı reddedebilir veya ödemek durumunda kaldıysa harcama makbuzuyla birlikte ev sahibine başvurarak bu miktarı kirasından düşebilir. Uzmanlar, Yozgat'ta fahiş ve yasalara aykırı aidat artışları yapan site yönetimlerinin de denetim altında olduğunu, haksız kazanç sağlayan yapılar hakkında yasal süreçlerin işletileceğini hatırlatıyor.
