Isıtma sezonunun ilk günlerinde, kombi çalıştığı hâlde bir türlü ısınmayan petekler pek çok evin derdine dönüşüyor. Kombi üreticisi Bosch'un Türkiye'deki rehberinde bunun en yaygın nedenlerinden biri olarak peteğin içinde biriken hava gösteriliyor. Doğru adımlarla hem evi ısıtmak hem de kombiyi zorlamadan çalıştırmak mümkün.
PETEKTE HAVA OLDUĞU NASIL ANLAŞILIR?
Elinizi peteğin üzerinde gezdirdiğinizde üst kısmı soğuk, alt kısmı sıcaksa ya da petek hiç ısınmıyorsa içeride hava toplanmış olabilir. Biriken hava, sıcak suyun peteğin içinde dolaşmasının önünü kesiyor. Bosch, petekler ısınmadığında ilk bakılacak yer olarak da petekleri işaret ediyor.
Tesisatta kalan hava yalnızca peteği soğuk bırakmıyor, kombinin su basıncının düşmesine de yol açıyor. Üretici rehberine göre peteklerin havasının alınması, yoğuşmalı kombinin verimli çalışması açısından da önem taşıyor.
PETEĞİN HAVASI BÖYLE ALINIYOR
Hava alma vanası peteğin üst kısmında yer alıyor. Bu vana küçük bir anahtar ya da tornavida yardımıyla yavaş yavaş açılıyor. İlk olarak içeride sıkışan hava dışarı çıkıyor, ardından su gelmeye başlıyor. Su göründüğü anda vana kapatılıyor.
Hava alınırken tesisattan bir miktar su da boşaldığı için kombinin basıncı düşebiliyor. Bu nedenle işlem bittikten sonra kombinin basınç göstergesine mutlaka bakılması gerekiyor.
KOMBİ BASINCI KAÇ BAR OLMALI?
Bosch'un rehberinde ideal su basıncı 1 ile 2 bar arasında veriliyor, kullanıcılara önerilen değer ise 1,5 bar. Üreticinin paylaştığı aralıklara göre normal çalışmada basınç 1,2 ile 2,0 bar arasında, cihaz kapalıyken 1,0 ile 1,5 bar arasında, yüksek performansla çalışırken ise 1,5 ile 2,0 bar arasında olmalı.
Basınç 1 barın altına indiğinde kombi verimli çalışamıyor, çoğu zaman hata kodu veriyor ve kendini durdurabiliyor. Basınç düşük olduğunda sistem suyu peteklere yeterince gönderemediği için petekler de ısınmıyor, ısı verimi düşüyor. Basınç 2,5 barın üzerine çıktığında ise emniyet ventili devreye giriyor ve suyu dışarı atıyor; kombiden su aktığı, sızıntı olduğu görülüyor.
Basınç göstergesi her kombide kullanıcının rahatça görebileceği bir yerde, ön panelde bulunuyor.
BASINÇ DÜŞÜKSE NE YAPILMALI?
Kombinin alt kısmında suyu tesisata basan doldurma musluğu bulunuyor. Bu musluk yavaşça açılırken bir yandan da gösterge izleniyor. İbre 1,5 bara ulaştığında musluk sıkıca kapatılıyor. Fazla su basmamaya dikkat edilmesi gerekiyor.
Ardından kombi çalıştırılıp birkaç dakika bekleniyor ve basıncın ayarlanan seviyede durup durmadığına bakılıyor. Musluk tam kapanmadığında tesisata fazladan su giriyor, emniyet ventili bu suyu boşaltıyor. Ventil damlatmayı sürdürürse basınç bir süre sonra yeniden düşebiliyor. Bu yüzden musluğun sonuna kadar kapandığından emin olunmalı.
Kombi çalışırken basınç yine düşüyorsa ya da kısa sürede eski hâline dönüyorsa yetkili servise haber verilmesi gerekiyor. Üretici bu durumda tesisatta kaçak, genleşme tankı, emniyet ventili ya da basınç sensörü arızası olabileceğini belirtiyor. Bunlar kullanıcının evde gideremeyeceği sorunlar arasında yer alıyor.
SEZON BAŞINDA GÖZDEN KAÇAN DETAYLAR
Yaz aylarında ya da temizlik sırasında kapatılan petek vanaları, sık gözden kaçan noktalardan biri. Vanası kapalı kalan peteğe sıcak su ulaşmıyor. Vanaların açık olduğundan emin olmak, termostatik vananın ayarını da düşük bırakmamak gerekiyor.
Oda termostatı düşük dereceye ayarlıysa kombi çalışsa bile peteklere yeterli ısı gitmiyor. Termostatın ayarına ve pilinin bitip bitmediğine bakmak sorunu çözebiliyor.
Kombiye yakın petekler çok ısınırken uzaktakiler soğuk kalıyorsa su evin içinde dengesiz dağılıyor. Petek vanaları kısmen ayarlanarak bu denge yeniden kurulabiliyor. Kombinin altındaki filtrenin kir ve tortuyla dolması da suyun peteklere ulaşmasını zorlaştırabiliyor; filtre temizliği ise dikkat isteyen bir iş.
Bazı petekler ısınırken bazıları hiç ısınmıyorsa tesisatta tıkanıklık olabilir. Bu durumda tesisat temizliği özel makinelerle ve profesyonel destekle yapılıyor.
USTA UYARDI: ÇOK PARA VERİRSİNİZ AMA ISINAMAZSINIZ
Havaların soğumasıyla birlikte kombi ve petekler için bakım uyarıları da art arda geliyor. Tesisat ve kombi bakım ustası Kürşat Balcan, kombinin, peteklerin ve yerden ısıtma tesisatının her yıl ya da 2 yılda bir mutlaka temizlenmesi gerektiğini belirterek şunları söyledi:
"Yakıt tasarrufu sağlamak için iki senede bir temizlenmesi, kombilerin bakımı yapılması lazım. Eğer temizlenmezse yaklaşık yüzde 50'ye kadar kayıp yaşanır. Çok para verirsiniz ama ısınamazsınız. Kombi, yerden ısıtma ve peteklerinizi mutlaka temizletmelisiniz. Temizlenmediği takdirde ciddi kayıplara neden olur"
Balcan, tesisatın içinde biriken çamur ve kumun boruları tıkadığını, bu tıkanıklığın kombiye kadar ulaşarak verimi ciddi biçimde düşürdüğünü anlattı. Usta, bakım ihmal edildiğinde kombide ağır arızalar çıkabileceği uyarısında da bulundu.
FATURAYI ETKİLEYEN AYARLAR
Kombinin sıcaklık ayarı da faturaya doğrudan yansıyor. Bosch'un önerisine göre petek suyu için çok soğuk havalarda 65-70 derece, daha ılık günlerde ise 40-50 derece yetiyor; ideal petek sıcaklığı 50-60 derece arasında. Gereğinden yüksek ayar boşa enerji harcanmasına neden oluyor. Kullanım suyunda ideal sıcaklık 45-50 derece; banyo için 50-55, bulaşık için 40-45 derece yeterli görülüyor.
İGDAŞ Genel Müdürü Dr. Mithat Bülent Özmen de 2021'de doğal gaz faturası için yaptığı önerilerde, sabah çıkıp akşam eve dönülecekse kombinin kapatılmayıp en kısık seviyede bırakılmasını tavsiye etmişti. Özmen, "Tamamen kapatıp sonra açtığınızda bütün evi ısıtmak için daha çok gaz tüketimine neden olacaktır." demişti. Aynı önerilerde peteklerin örtü, eşya, muhafaza kutusu ya da koltukla kapatılmaması, peteğin arkasına alüminyum yalıtım levhası konulması ve kombinin her yıl yetkili serviste bakımının yaptırılması da yer alıyordu.
HANGİ DURUMDA SERVİS ÇAĞRILMALI?
Üretici rehberine göre bazı belirtiler evde yapılacak ayarın ötesine geçiyor. Kombi sürekli hata veriyorsa, peteklerin hiçbiri ısınmıyorsa, kombiden alışılmadık sesler geliyorsa, basınç sürekli düşüyorsa ya da kombi kendi kendine kapanıyorsa vakit kaybetmeden yetkili servise başvurulması gerekiyor.
